Αρχαιολογία του τοπίου: Θεωρητικές και Ερμηνευτικές Προσεγγίσεις

Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Ιστορίας και Αρχαιολογίας

Έτος: 2014

Διδάσκων: Βαβουρανάκης Γεώργιος

Περιγραφή Μαθήματος

Aντικείμενο του μαθήματος είναι αφενός η παρουσίαση των κυριοτέρων εννοιών και μεθόδων που συγκροτούν το ερευνητικό πεδίο της λεγόμενης “αρχαιολογίας του τοπίου” και αφετέρου η συμβολή του πεδίου αυτού στην κατανόηση της Προϊστορίας του Αιγαίου. Το μάθημα χωρίζεται σε τρεις θεματικούς κύκλους. Ο πρώτος κύκλος εστιάζει στον ορισμό της έννοιας του τοπίου και στις επιμέρους θεωρητικές και μεθοδολογικές προσεγγίσεις: παραδοσιακή εικονογραφία, διαδικαστική έρευνα επιφανείας, μεταδιαδικαστικές και γνωσιαρχικές ερμηνευτικές μέθοδοι, Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφόρησης και ανασύνθεση τοπίου. Ο δεύτερος κύκλος εξετάζει ενδεικτικά παραδείγματα από την Προϊστορία: παλαιολιθική και μεσολιθική χρήση σπηλαίων, νεολιθικές τούμπες και εκτεταμένοι οικισμοί, το πρωτοκυκλαδικό δίκτυο θαλασσίων επαφών, ταφικά μνημεία της Εποχής του Χαλκού στην Πελοπόννησο και την Κρήτη, μινωικά ιερά κορυφής, τοιχογραφίες της Ύστερης Εποχής του Χαλκού στο Αιγαίο. Ο τρίτος κύκλος εξετάζει το τοπίο ως πολιτιστικό αγαθό και σκιαγραφεί το θεσμικό πλαίσιο και τις πρακτικές προστασίας του.

Video-Διαλέξεις

Διάλεξη 01: Εισαγωγή (2014-09-16)

Διάλεξη 02: Η προϊστορία του τοπίου (2014-09-16)

Διάλεξη 03: Παραδοσιακή αρχαιολογία και τοπίο (2014-09-17)

Διάλεξη 04: Η νέα αρχαιολογία και το τοπίο (2014-10-29)

Διάλεξη 05: Περιβαλλοντική αρχαιολογία (2014-09-17)

Διάλεξη 06: Περιφερειακές μελέτες (2014-09-23)

Διάλεξη 07: Αρχαιολογία του τοπίου (2014-09-26)

Διάλεξη 08: Γεωγραφικά Πληροφοριακά Συστήματα (2014-09-26)

Διάλεξη 09: Η μεταδιαδικαστική αρχαιολογία (2014-09-26)

Διάλεξη 10: Η φαινομενολογία του τοπίου (2014-10-08)

Διάλεξη 11: Η φαινομενολογική προσέγγιση (2014-10-22)

Διάλεξη 12: Sydney Cyprus Survey Project (2014-10-29)

Διάλεξη 13: Απεσωκάρι (2014-10-29)

Διάλεξη 14: Τοπίο και μέση διάρκεια (2014-11-05)

Διάλεξη 15: Νησιωτικό και θαλάσσιο τοπίο (2014-11-11)

Διάλεξη 16: Funerary landscapes east of Lasithi, Crete, in the Bronze Age (2014-11-18)

Διάλεξη 17: Το τοπίο στη Μινωική τέχνη (2014-11-19)

Διάλεξη 18: Minoan peak sanctuaries: building a cultural landscape using GIS (2014-11-19)

Διάλεξη 19: Το τοπίο ως πολιτισμικό αγαθό (2014-12-23)