Στο μάθημα αυτό γίνεται η οριοθέτηση της Διδακτικής των Μαθηματικών ως ερευνητικού πεδίου. Συζητούνται τα βασικά θέματα θεωρητικών πλαισίων και οι κυρίαρχοι προσανατολισμοί της έρευνας στο χώρο της Διδακτικής των Μαθηματικών. Αναπτύσσονται γενικά θέματα μεθοδολογίας έρευνας όπως αυτά που αφορούν σε: α) ερευνητικές προσεγγίσεις, β) κατασκευή ερευνητικών εργαλείων, γ) δειγματοληψία και δ) σχήματα ποσοτικής και ποιοτικής ανάλυσης δεδομένων. Ακόμα, παρουσιάζονται οι κύριες ερευνητικές περιοχές, η αντίστοιχη θεματολογία και μεθοδολογία τους. Τέλος, οι φοιτητές καλούνται να συγγράψουν μία Επιστημονική Εργασία για την οποία έχει προηγηθεί: α) μελέτη άρθρων και συζήτηση ερωτημάτων επί αυτών στην κατεύθυνση που έχει αναπτυχθεί στα αντίστοιχα μαθήματα, β) κατασκευή ενός ερευνητικού εργαλείου μικρής κλίμακας, δοκιμή και αξιολόγησή του, γ) μελέτη σχετικών άρθρων, σχεδιασμός και οργάνωση μιας έρευνας, συλλογή και ανάλυση δεδομένων.
Λίγα λόγια για το μάθημα.
Εισαγωγικά, σημασία της έρευνας στην εκπαίδευση, αντικείμενα έρευνας, παραδείγματα θεμάτων προς έρευνα, ανακεφαλαίωση, αρχές σχεδιασμού και διεξαγωγής μίας έρευνας, μοντέλα συνεργασίας εκπαιδευτικού – ερευνητή.
"Purposes and Methods of Research in Mathematics Education", Alan H. Schoenfeld.
Στόχοι, θέματα, ποιότητα. Περιοδικά στο χώρο της Διδακτικής των Μαθηματικών. Παρουσίαση εργασίας φοιτητή: "Beyond face value: Assessing research in Mathematics Education", J. Kilpatrick.
"How do theories influence the research on teaching and learning limits of functions?", C. Bergsten.
Άρθρο: "Universal and existential mathematical statements - Secondary school teachers' responses", R.Barkai, T.Dreyfus, D.Tirosh and P.Tsamir.
Ο ρόλος των επιστημολογικών επιλογών των ερευνητών.
Επιστημολογικές διαφορές και δυναμική διάσταση της ποιότητας της έρευνας στη ΔΜ. Θέματα ποιότητας της έρευνας. Ο ρόλος των θεωριών στην έρευνα και την πρακτική. Παράδειγμα της μεθοδολογικού μέρους ενός άρθρου: ανάλυση δεδομένων.
"Introducing the concept of convergence of a sequence in secondary school", M.Przenioslo.
Τι συνιστά έρευνα, μέθοδοι και μεθοδολογία έρευνας, εναλλακτικές ερευνητικές προσεγγίσεις, χαρακτηριστικά ενός καλού ερευνητικού προβλήματος. Ποσοτικές μέθοδοι έρευνας: Μέθοδος - Κύρια ερωτήματα, μελέτη περίπτωσης, έρευνα δράση, εθνογραφική
"Doing Case Study Research: A Practical Guide for Beginning Researchers, Chapter 5: Selecting a design", D.R.Hancock, B.Algozzine. (Selecting a design)
"Natural language as a tool for analyzing the proving process: the case of plane geometry proof", E.Robotti. "Are Different Students Expected to Learn Norms Differently in the Mathematics Classroom?", N.Planas and N.Gorgorió.
Συμπεριφορισμός, κονστρουκτιβισμός/ δομισμός, κοινωνικοπολιτσμικές θεωρίες.
"Doing Case Study Research: A Practical Guide for Beginning Researchers, Chapter 6: Gathering Information from Interviews", D.R.Hancock, B.Algozzine. "Doing Case Study Research: A Practical Guide for Beginning Researchers, Chapter 10: Reporting Findings", D.R.Hancock, B.Algozzine. "Are Different Students Expected to Learn Norms Differently in the Mathematics Classroom?", N.Planas and N.Gorgorió.
"Action Research and Mathematics Teacher Education", K.Krainer.
Τα 3 θεωρητικά πλαίσια (ανακεφαλαίωση), παραδείγματα.
Σχεδιασμός ερωτηματολογίου, περιεχόμενο παρατήρησης, μέθοδος καταγραφής, παρατηρητής, συνέντευξη, δεξιότητες, ερωτήσεις συνεντεύξεων. Παρουσιάσεις εργασιών φοιτητών.
Συζήτηση.
Ριζοσπαστικός εποικοδομισμός, ριζοσπαστική επιστημολογία, θεωρία των σχημάτων, συνεισφορά του ριζοσπαστικού εποικοδομισμού. Περιορισμοί της θεώρησης του εποικοδομισμού, κοινωνικό-πολιτισμική οπτική (η θεωρία του Vygotsky), συνεισφορά και περιορισμοί της θεωρίας του Vygotsky. Έννοια, αντιλήψεις, κατηγορίες, πλαίσια. Η μέθοδος του πειράματος σχεδιασμού (Design Experiment).Η εφαρμογή του πειράματος, ανάλυση των δεδομένων (retrospective), η σχεσιακή όψη. Παρουσιάσεις εργασιών φοιτητών. Ανάλυση περιεχομένου, βασικές ιδέες της ανάλυσης περιεχομένου.
"Analysis through microscopic examination of data, Basics of Qualitative Research Techniques and Procedures for Developing Grounded Theory", J.Corbin, A.Strauss.
Ερευνητικό ερώτημα και ανάλυση σε άξονες, "Graphic Linear equations" (timss video study).
"Finding the value of an angle" (timss video study).
Περιπτώσεις.
Τι είναι, πως τις χρησιμοποιούμε.Πως αναπτύχθηκε, τύποι σχεδιασμού - ερωτήσεις. Κρίσημα χαρακτηριστικά σχεδιασμού: ατομικές εμπειρίες, συλλογή προσωπικών ιστοριών, πλαίσιο, συνεργασία.
Έλεγχος του περιεχομένου της έρευνας, μέρη μίας εργασίας.