Ειδικά θέματα νεοελληνικής φιλολογίας Ι
Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
Φιλολογίας
Έτος: 2014
Διδάσκων: Αναστασία Μαρκομιχελάκη
Περιγραφή Μαθήματος
Στο μάθημα αυτό θα εξεταστούν κείμενα των πρώτων αιώνων της νεοελληνικής λογοτεχνίας στα οποία η απεικόνιση του τόπου παίζει κάποιον ιδιαίτερο ρόλο. Θα δοθεί έμφαση σε θέματα όπως: η παρουσίαση της πόλης (π.χ. ο Χάνδακας στην Κρητική Λογοτεχνία της βενετοκρατίας) και της υπαίθρου, εσωτερικός και εξωτερικός χώρος, μεταφυσικός χώρος (π.χ. σε ποιητικές καταβάσεις στον Άδη), χώροι που αποτυπώνονται σε θεατρικά σκηνικά (του Κρητικού και Επτανησιακού Θεάτρου). Σκοποί του μαθήματος είναι να κατανοήσουν οι φοιτητές τη σπουδαιότητα της απεικόνισης του χώρου στη λογοτεχνία, ανάλογα με την εποχή, το είδος και τους στόχους του συγγραφέα, και να ασκηθούν οι ίδιοι στην ερμηνεία και το σχολιασμό των απεικονίσεων αυτών.
Video-Διαλέξεις
Διάλεξη 01: Εγκώμια και θρήνοι πόλεων - Η αντίθεση πόλης/υπαίθρου (χωριού) - Οι αμαρτωλές πόλεις
Διάλεξη 02: Εγκώμια και θρήνοι πόλεων
Διάλεξη 03: Η «έκφρασις» του κήπου. Κήποι στον Διγενή Ακρίτη και σε δημώδη ερωτικά μυθιστορήματα
Διάλεξη 04: Η «έκφρασις» του κήπου. Κήποι στον Διγενή Ακρίτη και σε δημώδη ερωτικά μυθιστορήματα - Η πόλη πλαίσιο αυτοβιογραφίας
Διάλεξη 05: Η πόλη πλαίσιο αυτοβιογραφίας - Τοπία του κάτω κόσμου
Διάλεξη 06: Οι αμαρτωλές πόλεις - Ο Χάνδακας, πόλη της Παναγίας
Διάλεξη 07: Πόλεις και χωριά στη νεότερη ελληνική λογοτεχνία (19ος αιώνας – σήμερα)
Διάλεξη 08: Τοπία του κάτω κόσμου - Εγκώμια και θρήνοι πόλεων
Διάλεξη 09: Τόποι - σκηνικά στο Κρητικό Θέατρο (ο Ψηλορείτης)
Διάλεξη 10: Τόποι-σκηνικά στην Κρητική Λογοτεχνία (Το αστικό τοπίο του Χάνδακα στις κωμωδίες) - Η προσωποποίηση/προσωποποιία της πόλης